Beynəlxalq alimlər qrupu müəyyən edib ki, bu gün mavi gözlərə sahib olan bütün insanların çox güman ki, minlərlə il əvvəl yaşamış eyni bir insandan miras qalan nadir genetik mutasiyası var.
Lent.az xəbər verir ki, tədqiqatçıların sözlərinə görə, ilkin dövrlərdə bütün insanların gözləri qəhvəyi olub. Mavi göz rəngi isə melanin piqmentinin yaranmasına cavabdeh olan OCA2 geni ilə əlaqəli genetik dəyişiklik nəticəsində meydana çıxıb. Alimlər bildirirlər ki, mutasiya genin özündə deyil, onun fəaliyyətini tənzimləyən DNT sahəsində baş verib. Bunun nəticəsində gözün qüzehli qişasında melanin istehsalı xeyli azalıb və gözlər mavi rəng almağa başlayıb.
Müxtəlif ölkələrdə eyni mutasiya aşkarlanıb
Araşdırma zamanı Danimarka, Türkiyə və İordaniya da daxil olmaqla müxtəlif ölkələrdən olan mavi gözlü insanların DNT nümunələri analiz edilib. Nəticələr göstərib ki, onların hamısında eyni genetik mutasiya mövcuddur. Alimlərin fikrincə, bu da həmin dəyişikliyin tarixdə yalnız bir dəfə baş verdiyini və sonradan nəsildən-nəslə ötürüldüyünü göstərir.
İlk mavi gözlü insan nə vaxt yaşayıb?
Tədqiqatçıların hesablamalarına görə, ilk mavi gözlü insan təxminən 6–10 min il əvvəl yaşayıb. Sonrakı dövrlərdə bu xüsusiyyət müxtəlif xalqlar arasında yayılıb və günümüzədək qorunub saxlanılıb. Alimlər hesab edirlər ki, mavi göz rəngi ya təbii seçmə nəticəsində üstünlük qazanıb, ya da insanlar tərəfindən cəlbedici xüsusiyyət kimi qəbul edildiyi üçün geniş yayılıb.
Bu, yaxın qohumluq demək deyil
Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, bütün mavi gözlü insanların ortaq qədim əcdada malik olması onların bir-birinə yaxın qohum olması anlamına gəlmir. Onları birləşdirən əsas amil minilliklər əvvəl yaranmış və bu gün milyonlarla insanda qorunub saxlanılan eyni genetik mutasiyadır.
Dünya mavi göz mavi gözlü insanlar genetika göz rəngiMənbə: lent.az